SHAPERS: Werkzaamheid en veiligheid van kortdurende radiotherapie (SCRT) versus totale neoadjuvante therapie bij oudere patiënten met lokaal gevorderde endeldarmkanker: een multicentrisch, open-label, gerandomiseerd pragmatisch onderzoek (KCE-211331)

Samenvatting (Frans of Engels)

De behandeling van patiënten met lokaal gevorderde rectumkanker is in de loop der tijd verbeterd, maar toch overlijdt een aanzienlijk deel van hen nog steeds aan de ziekte. Daarom wordt een intensieve, multimodale, preoperatieve behandelings met radiotherapie en chemotherapie (ook wel totale neoadjuvante therapie genoemd) steeds meer  in de routineklinische praktijk toegepast. Deze aanpak vermindert het risico op terugkeer van de kanker na de operatie en verbetert de overleving. Het is echter de vraag of de overlevingsvoordelen van een dergelijke intensieve aanpak groot genoeg zijn om het verhoogde risico op toxiciteiten en nadelige functionele gevolgen op lange termijn te rechtvaardigen, want deze kunnen een negatieve impact op de levenskwaliteit hebben. Deze bezorgdheid geldt vooral voor oudere patiënten. Bij hen is het minder waarschijnlijk (vanwege hun lagere levensverwachting) dat zij een voordeel halen uit de beperkte incrementele overlevingsvoordelen van deze therapie. In vergelijking met jongere patiënten hebben zij immers een grotere kans op toxiciteiten. Het doel van deze klinische studie is aantonen dat conventionele, minder intensieve preoperatieve behandelingen, zoals enkel radiotherapie, zorgen voor een betere verhouding tussen doeltreffendheid en toxiciteit voor lokaal gevorderde rectumkankerpatiënten van ≥70 jaar, in vergelijking met totale neoadjuvante therapie. Deze studie heeft het potentieel om de optimale zorg in deze setting vast te stellen, door artsen en patiënten alomvattend wetenschappelijk bewiis te leveren. Dat kan worden gebruikt om de besluitvorming te onderbouwen, en de algemene ervaring van de patiënt tijdens de behandeling en de overleving na behandeling te verbeteren.